Вид глагола в русском языке.

Вид в русском языке – это грамматический признак глаголов. Он указывает на то, как определенное глаголом действие протекает во времени: завершенное оно и единовременное (сделал, прожил) или незавершенное и повторяемое (живет, делает). Вид является постоянным грамматическим признаком глаголов.

В русском языке существует два вида глаголов: несовершенный и совершенный вид глагола.

• Глаголы совершенного вида (СВ) обозначают завершенное, доведенное до результата действие, состояние или процесс (вышел, построил, влюбился, продумал).
• Глаголы несовершенного вида (НСВ) обозначают незавершенное, не доведенное до результата, продолжающееся действие, состояние или процесс (бежать, играть, чувствовать, размышлять).

Как определить вид глагола?

Самый простой способ определить вид глагола – это поставить к глаголу вопрос:

• Что делать? (обедать, читать, верить, штопать) – несовершенный вид глагола;
• Что сделать? (позавтракать, написать, переехать, убедить) – совершенный вид глагола.

Глаголы НСВ имеют все личные формы прошедшего, настоящего и будущего времени (работал, работаю, буду работать)․

Глаголы СВ не имеют формы настоящего времени (прочел, прочту).

У глаголов СВ форма будущего времени простая (позвоню, спрошу), у глаголов НСВ – составная (буду читать, будем строить). Глаголы СВ не сочетаются с глаголами продолжать, начинать и аналогичными, тогда как глаголы НСВ сочетаются (начинает работать, продолжает опрашивать).

Урок 1

1. Восстановите текст. Вставьте вместо точек в нужной форме необходимые по смыслу однокоренные слова: интересоваться, интерес, интересный, интересен (интересны).

Знаменитый русский композитор П.И. Чайковский не ограничивался________ только к музыке. Он глубоко интересоваться философией, историей, живописью, театром и в особенности литературой. По словам друзей композитора, в душе Чайковский был литератором. Нередко он сам выступал как автор____________ текстов к своим музыкальным произведениям. Также очень интересоваться письма композитора, в которых П.И. Чайковский делится своими чувствами и переживаниями.

Вставьте вместо точек пропущенные глаголы:
А. 1. Вчера я очень хорошо подготовился и хотел отвечать, но преподаватель так и не спросил меня. 2. Мой друг впервые приехал в Москву и я хотел показать ему Кремль и Красную площадь. 3. В воскресенье мы все собирались поехать за город, на вокзал нас предупредили приехать пораньше, чтобы вовремя взять билеты и сесть в электричку. 4. Николай спросил : «Сколько стоит этот словарь?»

Б. 1. Мальчик выучил стихотворение час. 2. Маша убирала
комнату все утро. 3. Николай Иванович прочитал газету полчаса. 4. Брат подготовился к докладу неделю. 5. Сестра мыла посуду 20 минут. 6. Врач осмотрел больного полчаса.
7. Машинистка напечатает статью 3 часа. 8. Учитель проверял тетради школьников полтора часа. 9. Гостиницу построили год. 10. Вчера весь вечер мы смотрели телевизор.
11. Ты долго читал эту книгу?
В. 1. Мать (готовила – приготовила) завтрак за полчаса. 2. Отец (мыл —
вымыл) машину за 40 минут. 3. Школьники (будут осматривать – осмотрят) музей за 2 часа. 4. Дети (поливали – полили) цветы в саду за час. 5. Мы (ели —поели) за 20 минут. 6. Сережа (решал – решил) задачу за четверть часа. 7. Мне (ремонтировали – отремонтировали) машину за 3 дня. 8. Дети (делали – сделали) уроки за час. 9. Студент (переводил – перевел) статью за 25 минут. 10. Друзья играли – сыграли) партию в шахматы за 2 часа.

3. Составьте предложения с данными ниже глаголами. Обратите внимание на их управление. Помните, что указанные глаголы без -ся не употребляются или приобретают иной смысл.

Договариваться, надеяться, заботиться, смеяться, здороваться, прощаться, расставаться, драться, сражаться, бороться, гордиться, соревноваться, подружиться, любоваться, сомневаться, бояться.

4. Выберите один из глаголов, данных в скобках, и поставьте его в нужную форму.

1. Они редко обедали в ресторане. 2. Он каждый день дарил ей цветы. 3. Мы ремонтировали свою машину 2 часа. 4. Я забыл заплатить за телефон. 5. На какую ногу вам больно наступать? 6. Не надо спорить. 7. Он разучился играть в шахматы. 8. Она успела сесть в поезд, который уже отходил. 9. Они строили дом 2 года. 10. Я отвыкла вставать рано.

11. Не нужно заказать такси: я сам отвезу вас в аэропорт. 12. Он сумел сдать все экзамены на отлично. 13. Им скучно жить в деревне. 14. Он устал работать по 10 часов в сутки. 15. Вам вредно есть солёные продукты. 16. Как тебе удалось выучить китайский язык за год? 17. Она писала родителям раз в месяц. 18. Он смог выиграть у теннисиста, который был намного сильнее его. 19. Мы всегда берем с собой в поездку разные лекарства. 20. Сегодня он сам приготовил завтрак.

ԱՔՍԻՈՄՆԵՐ և ԹԵՈՐԵՄՆԵՐ
01.02.2024

Урок 1

ЗАДАНИЕ 1. Определите род существительных

1. горячий чай-Мужской
2. картофельное пюре-Средний
3. концертный рояль-Женский
4. голубая мечеть-Женский
5. свободное такси –Средний
6. городское метро –Средний
7. трудное время –Женский
8. новая станция-Женский
9. умная девочка-Женский
10. странный юноша-Женский
11. храбрый мальчик-Мужской
12. старый дом-Мужской

ЗАДАНИЕ 2. Подберите антонимы к следующим словам. Жирным шрифтом указано, к какому точно слову нужно найти антоним:

– вкусный десерт- не вкусный

– солëная рыба- малосольная

– сладкий сок-солëная 

–экзотические фрукты–овощ

– варëное мясо- не варëное 

– свежий апельсин-тухлый

– мягкий хлеб-твердый

– убрать мясо в холодильник–достать мясо из печи

– жидкий суп-густой

– тяжëлый крем-легкий

– маленькая вилка–ложка

– острый нож-тупой

– столовая ложка–

– зелëный чай–Чёрный

– полезная еда-вредное

– голодный человек—сытый

– накрывать на стол–

– грязная сковорода-чысты кастрюлка

– натуральные продукты-искусственный материал

– крупная соль-речка

– холодный борщ-горячый

– сырая свëкла-варены

– заморозить ягоды-разморозить

– натуральные ингредиенты–искусственный вещества

– лëгкий завтрак-сытный ужин

ЗАДАНИЕ 3. Образуйте имена прилагательные. 

Например  бульон из курицы – куриный бульон

1. душ утром – утренны душ
2. билет на автобус – автобусный бинет
3. зверь из леса – лесной зверь
4. рыба из моря – морская рыба
5. книга для детей – детская книга
6. шкура тигра – тигринная шкура
7. варенье из абрикосов – абрикосовая варенье
8. шапка из меха – мехавая шапка
9. палка из дерева – деревянная палка

ЗАДАНИЕ 4.  Определите род существительных, подберите 3-4 прилагательных к словам: 

Птица–Женский-красивая
нос–Мужской-красний
комната–Женский-белая
строка–Женский-черная
мир–Мужской-красивый
гном–Мужской-маленкий
газета–Женский-черная
настроение–Средний-переменчевое
корова–Мужской-хорошая
пастух–Мужской–внемателный
поле–Средний–болшое
время–Средний–
бремя–Женский
колесо–Средний–болшой

1. Ձեր դասարանի մասին պատմի՛ր և պատմությունդ վերնագրի՛ր: Այնպե՛ս արա, որ տրված հարցերի պատասխաններն էլ լինեն պատմությանդ մեջ: Առանձին մարդկանց մասին գրելուց մի՛ խուսափիր:

ա) Ձեր դասարանն ինչպիսի՞ն է:

բ) Ձեր դասերն ինչպե՞ս են անցնում:

գ) Դասամիջոցնե՞րն ինչպես են անցնում:

դ) Դասերից հետո(դպրոցից դուրս) ինչպե՞ս եք ընկերություն անում:

Մեր դասարանը լավն է:Մեր դասերը շատ հետաքրքիր են անցնում:Ես և իմ ընկերները ամեն օր երկար դասամիջոցին գնում են Էտալոն:Դասերից հետո գնում ենք մեր բակի ֆուտբոլի դաշտ և գնդակ ենք խաղում:

2. Տեքստը վերականգնի՛ր` նախադասությունների հաջորդականությունը փոխելով:

Դոկտոր Քիփ Թոռնը Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտի առաջատար ֆիզիկոսներից է:Մի քանի տարի առաջ գիտական աշխարհում նա մեծ իրարանցում առաջացրեց:Նա պաշտպանեց այն վարկածը, որ ժամանակի մեքենայի կառուցումը լիովին հնարավոր է:Դոկտոր Թոռնի ներկայացրած ժամանակի մեքենայի նախագծում այդ միջանցքը գտնվելու է երկու մետաղե սկավառակի միջև: Նա պնդում է, որ եթե մարդը ժամանակի և տարածության «միջանցքը» մտնի, կհայտնվի նորից նույն տեղում, սակայն ավելի վաղ ժամանակակետում: Նրանցից մեկը լույսի արագությամբ պիտի շարժվի, պտույտ գործի ու նախնական դիրքին դառնա:

337.
ա.x+8=33
x=33-8=25
բ.x*4=52
x=52:4=13
գ.7x=26-12
7x=14
x=2
(x-4)*5=35
x-4=35:5=7
x-4=7
x=7+4=11

338.x+x+6=18
2x+6=18
2x=18-6
2x=12
x=12:2=6

339.x+x-4
x+x-422
2x-4=22
2x=26
x=26:2=13
13-4

340.
ա.x+5x=42
6x=42
x=7
բ.3x+x=28
4x=28
x=7
գ.4x-x=39
3x=39
x=39:3=13
4x=13*4
դ.7x-x=54
6x=54
x=54:6=9

341.
քույրը-x 6
եղբայրը-3x 18
x+3x=24
4x=24
x=24:4=6
բ)2x+x=63
3x=63
x=63:3=21:2x=21*2=42
Պատ՝ քույրը-8 սունկ
եղբայրը-16 սունկ

342.
ա.x+2x
x+2x=60
3x=60
x=60:3=20,40
բ.7x x
7x+x=72
8x=72
x=72:8=9,63

343.
ա. հավ-x  4
ճուտ-4x 16
x+4x
x+4x=20
5x=20
x=20:5=4
բ. բադ 3=4
բադիկ 3×16

x+3x=16
4x=16
x=16:4=4

344.
ա.x+x+12=124
2x=124-12=112
x=112:2=56
բ.x+x+1=16
2x=16-1=15
x=15:2=7,5
7,5+1=8,5

345.
ա.x+x+230=690
2x=690-230=460
x=460:2=230
բ.x+x+17=53
2x=53-17
2x=36
x=36:2=18
18+17=35

346.
x+4x=15000
5x=15000
x=15000:5=3000

347.
ա.3x=x+600
4x=600
x=600:4=15
բ.4x=x+720
5x=720
x=720:5=94

348
ա)8x=x+28
7x=28
x=4(աղջիկ)
4∙8=32(պապա տարբերակ առաջին)
4+28=32(պապա տարբերակ երկրորդ)
բ)6x=x+25
5x=25
x=5(որդի)
5∙6=30(մայր տարբերակ առաջին)
5+25=30(մայր տարբերակ երկրորդ)

349
թաթ-4x
ականջ-2x
4x-2x=10
2x=10
x=5

350
x-շուն
y-կատու
x+y=10
6x+5y=56
x=10-y
6(10-y)+5y=56
60-6y+5y=56
y=4
x=6

351
x-հավ
y-ոչխար
x+y=19
2x+4y=46
x=19-y
2(19-y)+4y=46
2y=8
y=4
x=15


352.11 հատ քառակուսի ,4 հատ եռանկյուն

356.x+x+12=86
2x=86-12
2x=74
x=74:2=37


357.1 դպրոցը — x
2 դպրոցը — x + 420
3 դպրոցը — x + 350
x + x + x +420 + 350 = 3230
3x=3230-770
3x=2460
x=820

1 դպրոցը -820
2 դպրոցը -1240
3 դպրոցը -1170

358. ա)Հավասարում՝ 1կգ սալոր x 1կգ խնձոր x+150 x+2X (x+150)=1800 x+2x+300=1800 3x=1800-300 x=1500:3=500 500+150=650. Պատ՝ 1կգ սալոր 500դրամ և 1կգ խնձոր 650դրամ․

բ)Հավասարում՝ գնացքի xկմ/ժ մեքենա x-10կմ/ժ 5 (x-10)=4x 5x-50=4x 5x-4x=50 x=50կմ/ժ․ Պատ՝ 50կմ/ժ․

359. Հավասարում՝ 50դրամ- xհատ 20դրամ- 26-xհատ 50x+20(26-x)=1000 50x+520-20x=1000 30x=480 x=480:30 x=16 26-16=10. Պատ՝ 16հատ- 50դրամանոց 10հատ- 20դրամանոց․

217)<1=<3=<8=<6=37⁰
  <2=<4=<5=<7=143⁰
  և հանդիսանում են հակադիր անկյուններ ապա a||b
218)

328.ա)x=9-4=5 բ)x=5-5=0 գ)x=8-8=0
դ)x=-4-2=-6   ե)x=10/7  զ)x=1/5
է)x=2:1/3=2*3/1=6/2 ը)x=1/7:3=1/7*3=1/21 թ)x=0
ժ)x=0 ի)x=0 լ)x=0:-1/2=0*2/-1=0

329.ա)x=-6/7:-3/4=-6/7*-4/3=24/21 բ)x=7:-5/37*3/-5=21/-5 գ)x=5:2/10=5*10/2=50/10
  դ)x=18/10:-72/100=18/10*100/-72=1800/-720  ե)x=5/3:7/3=5/3*3/7=15/21 զ)x=35/10:7/3=35/10×3/7=105/70
  է) ը)

330.ա)x=5/3 բ)x=4/7 գ)x=7
  դ)x=5 ե)x=9/5 զ)x=15/7
  է)x=-4 ը)x=-1/2 թ)x=5/2
  ժ)x=2/3 ի) լ)

​​1.Տեքստի Ա և Բ մասերի բայերի ժամանակների տարբերությունը վերացրո՛ւ:

Ա. Մի խեղճ գյուղացի ծերացած և ուժատ եզ ուներ ու չգիտեր, թե ինչպես ազատվեր բեռ դարձած անասունից: Որոշեց տանել շուկա, ծախել: Եվ քանի որ առևտրի փորձ չուներ, դիմեց իր դրացուն.

-Եզս հալից ընկել է, ի՞նչ կլինի՝ օգնի՛ր, տանենք շուկա, ծախենք:

-Աչքիս վրա,- պատասխանեց դրացին: Դրացին խոսքաշեն ու լեզվանի մարդ էր, շուկայում սկսեց գովաբանել եզին: -Ա՜յ եզը, լա՜վ եզը, է՜ս կողմն եկեք, մի էստե՜ղ նայեցեք: Հո եզ չէ, Աստված վկա, գոմե՛շ է, գոմե՛շ…

Բ. Հավաքվժեցին են մարդիկ, ու սա շարունակեց է.

-Գիտե՞ք` ի՜նչ ուժեղ է, առանց զույգի գութան է քաշում: Էնքան խելոք է ու հեզ, որ կարող եք հա՛մ բարձել, հա՛մ լծել: Մարդիկ լսեցին են, քննարկեցին, ձեռք տվեցին ժեզանը, բայց ամենից ուշադիր եզան տերն է լսում: Լսեց, լսեց է, մեկ էլ դառնում դրացուն ու ասաց.

-Չէ, ախպե՜ր, ես իմ ապրանքը չեմ ծախում: Որ էդքան լավն է, ես կբանեցնեմ, էլի՜:

2. Գտի՛ր, թե ընդգծված բառաձևերը ե՛րբ են սխալ և երբ` ճիշտ: Ուղղի՛ր սալ ձևերը:

Գնալիս մի անգամ էլ պատվիրեց զգույշ լինել: Քո գնալուց հետո հյուրեր եկան: Մարդու կյանքը փրկելուց բարի գործ կ՞ա: Շտապելիս ամեն ինչ գցում էր ձեռքից: Շտապելուց ինչ-որ մեկը կանգնեցրեց նրան: Հոգնել եմ նույն բանն անվերջ ասելուց: Այդ ասելիս հանկարծ գլխի ընկավ, որ մոռացել է գլխավորը: Հեռանալիս հիշեցրեց իր հրավերն ու խնդրանքը: Հեռանալուց հոգնել եմ, ուզում եմ բոլորիդ միասին տեսնել: Ուշադիր դիտելիս վրան ճեղք կնկատես: Դա դիտելուց հետո էլ ոչինչ չեմ ուզում տեսնել:

3. Կետերը փոխարինի՛ր ապրել բայի դիմավոր ձևերով:

Քանի՛ տարի ապրեցի մեր երկրում ու չգիտե՞ս մեր օրենքները: Եթե մի երկու ամիս էլ ապրեք այս խոնավ ու անարև երկրում, բոլորովին կմոռանա՞ք մեր գյուղը: Մի քանի օր այստեղ ապրի ու կտեսնի, թե ի՞նչ դժվար է օրվա հոգսը հոգալը:Այստեղ ապրելու ուրիշ ելք չունեմ: Դու երկար ապրեցիր այս աշխարհում ու շատ բան ես տեսել, ինձ մի խորհուրդ տո՛ւ

4. Տեքստը վերականգնի՛ր` նախադասությունների հաջորդականությունը փոխելով:

1 Դոկտոր Քիփ Թոռնը Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտի առաջատար ֆիզիկոսներից է:2Մի քանի տարի առաջ գիտական աշխարհում նա մեծ իրարանցում առաջացրեց։ 3Նա պաշտպանեց այն վարկածը, որ ժամանակի մեքենայի կառուցումը լիովին հնարավոր է: 4Դոկտոր Թոռնի ներկայացրած ժամանակի մեքենայի նախագծում այդ միջանցքը գտնվելու է երկու մետաղե սկավառակի միջև: 5Նրանցից մեկը լույսի արագությամբ պիտի շարժվի, պտույտ գործի ու նախնական դիրքին դառնա:6Նա պնդում է, որ եթե մարդը ժամանակի և տարածության «միջանցքը» մտնի, հայտնվի նորից նույն տեղում, սակայն ավելի վաղ ժամանակակետում:

ա)

բ)

գ)

AB=CD

BD Կողմը ընթանուր է իրենց կազմված անկյուները հավասար են

<BDA, <CDE
Հակադիր են ուրեմն հավասար են ապա ըստ եռանկյուների հավասարեն առաջինի հայտանիշի ▲ABD=▲CDE

P=2x+2x+x=50

2x+2x+x=5x

5x=50

5x:50=10

10×2=20

AB=20

CB=20
AC=10

P=x+x+x+9

3x+9=45

3x=36

x=12,12,21

BC+CD+BD=45

45:3=15

x+x+15=40

2x=40-15=25

x=12,5

BC=15 AB=12,5

Քանի որ CD=BD AD ընդհանուր է <1=<2 ապա ըստ եռանկյունների հավասարության առաջին հայտանիշի 🔺ABC=🔺ADB ապա հետևում է որ 🔺ABC=հավասարասրուն է։

Քանի որ <1 և ❤ կից անկյուններ են ապա <3=180-130=50 քանի որ 🔺ABC հավասարասրուն եռանկյուն է ապա <3=<4=50 քանի որ <2 և <4 հակադիր են ապա <2=<4=50⁰