23․01․23
Профессор в университете задал своим студентам такой вопрос.
— Всё, что существует, создано Богом?
Один студент смело ответил:
— Да, создано Богом.
— Бог создал всё? — спросил профессор.
— Да, сэр, — ответил студент.
Профессор спросил:
— Если Бог создал всё, значит, Бог создал зло, раз оно существует. И согласно тому принципу, что наши дела определяют нас самих, значит, Бог есть зло.
Студент притих, услышав такой ответ. Профессор был очень доволен собой. Он похвалился студентам, что он ещё раз доказал, что Бог — это миф.
Ещё один студент поднял руку и сказал:
— Могу я задать вам вопрос, профессор?
— Конечно, — ответил профессор.
Студент поднялся и спросил:
— Профессор, холод существует?
— Что за вопрос? Конечно, существует. Тебе никогда не было холодно?
Студенты засмеялись над вопросом молодого человека. Молодой человек ответил:
— На самом деле, сэр, холода не существует. В соответствии с законами физики, то, что мы считаем холодом, в действительности является отсутствием тепла. Человек или предмет можно изучить на предмет того, имеет ли он или передаёт энергию. Абсолютный ноль (–460 градусов по Фаренгейту) есть полное отсутствие тепла. Вся материя становится инертной и неспособной реагировать при этой температуре. Холода не существует. Мы создали это слово для описания того, что мы чувствуем при отсутствии тепла.
Студент продолжил:
— Профессор, темнота существует?
— Конечно, существует.
— Вы опять неправы, сэр. Темноты также не существует. Темнота в действительности есть отсутствие света. Мы можем изучить свет, но не темноту. Мы можем использовать призму Ньютона, чтобы разложить белый свет на множество цветов и изучить различные длины волн каждого цвета. Вы не можете измерить темноту. Простой луч света может ворваться в мир темноты и осветить его. Как вы можете узнать, насколько тёмным является какое-либо пространство? Вы измеряете, какое количество света представлено. Не так ли? Темнота — это понятие, которое человек использует, чтобы описать, что происходит при отсутствии света.
В конце концов, молодой человек спросил профессора:
— Сэр, зло существует?
На этот раз неуверенно, профессор ответил:
— Конечно, как я уже сказал. Мы видим его каждый день. Жестокость между людьми, множество преступлений и насилия по всему миру. Эти примеры являются ничем иным, как проявлением зла.
На это студент ответил:
— Зла не существует, сэр, или, по крайней мере, его не существует для него самого. Зло — это просто отсутствие Бога. Оно похоже на темноту и холод — слово, созданное человеком, чтобы описать отсутствие Бога. Бог не создавал зла. Зло — это не вера или любовь, которые существуют как свет и тепло. Зло — это результат отсутствия в сердце человека Божественной любви. Это вроде холода, который наступает, когда нет тепла, или вроде темноты, которая наступает, когда нет света.
Профессор сел.
Գոյություն ունի՞ չարը։
Համալսարանի մի պրոֆեսոր այս հարցը տվեց իր ուսանողներին․
-Արդյո՞ք այն ամենը, ինչ գոյություն ունի, ստեղծված է Աստծո կողմից:
Մի ուսանող համարձակորեն պատասխանեց.
-Այո, Աստծո կողմից է ստեղծված:
-Արդյո՞ք Աստված է ստեղծել ամեն ինչ,- հարցրեց պրոֆեսորը։
— Այո՛, պարոն,- պատասխանեց աշակերտը։
Պրոֆեսորը հարցրեց․
—Եթե Աստված ստեղծել է ամեն ինչ, ապա Աստված ստեղծել է չարը, քանի որ այն կա: Եվ համաձայն այն սկզբունքի, որ մեր գործողությունները բնորոշում են մեզ, ուրեմն Աստված չար է։
Ուսանողը լռեց, երբ լսեց այդ պատասխանը։ Պրոֆեսորը շատ գոհ էր ինքն իրենից։ Նա պարծենում էր ուսանողների առաջ, որ ևս մեկ անգամ ապացուցեց, որ Աստված -առասպել է։
Եվս մեկ ուսանող ձեռք բարձրացրեց և ասաց․
-Կարո՞ղ եմ ձեզ մի հարց տալ, պրոֆեսոր։
-Իհարկե, – պատասխանեց պրոֆեսորը:
Աշակերտը վեր կացավ և հարցրեց.
—Պրոֆեսոր, ցուրտ կա՞:
- Դա ի՞նչ հարց,իհարկե կա։ Իսկ դուք երբեք չե՞ք մրսել։
Ուսանողները ծիծաղեցին երիտասարդի հարցի վրա ։ Երիտասարդը պատասխանեց.
—Պարոն իրականում ցուրտ գոյություն չունի։ Ֆիզիկայի օրենքների համաձայն, այն ինչ մենք համարում ենք ցուրտ, իրականում դա ջերմության բացակայությունն է: Մարդը կամ առարկան կարելի է հետազոտել՝ տեսնելու, թե արդյոք դրանք էներգիա ունե՞ն ,կամ կարող են փոխանցել: Բացարձակ զրոն (-460 աստիճան Fahrenheit) նշանակում է ջերմության բացարձակ բացակայություն։ Ամբողջ նյութը դառնում է իներտ և չի կարողանում արձագանքել այդ ջերմաստիճանում: Ցուրտը գոյություն չունի։ Մենք ստեղծել ենք այդ բառը, որպեսզի նկարագրենք, թե ինչ ենք զգում ջերմության բացակայության դեպքում:
Աշակերտը շարունակեց.
—Պրոֆեսոր, մթություն կա՞:
—Դուք կրկին սխալվում եք, պարոն։ Մթություն նույնպես գոյություն չունի։ Մթությունը դա լույսի բացակայությունն է։ Մենք կարող ենք ուսումնասիրել լույսը, բայց մութը ոչ : Մենք կարող ենք օգտագործել Նյուտոնի պրիզման, որպեսզի ուսումնասիրենք սպիտակ լույսի վերածումը բազմաթիվ գույների և ուսումնասիրելու յուրաքանչյուր գույնի ալիքների երկարությունները: Դուք չեք կարող չափել մութը։ Լույսի պարզ ճառագայթը կարող է ներխուժել մթի աշխարհ և լուսավորել այն: Ինչպե՞ս կարող եք իմանալ, թե որքան է տվյալ մութ տարածության չափը: Դուք չափում եք, թե որքան լույս է ներկայացված: Այդպես չէ? Մութը հասկացություն է, որը մարդը օգտագործում է նկարագրելու, թե ինչ է տեղի ունենում լույսի բացակայության դեպքում:
Վերջում երիտասարդը հարցրեց պրոֆեսորին.
—Պարոն, չարը գոյություն ունի՞։
Այս անգամ տատանվելով, պրոֆեսորը պատասխանեց.
—Իհարկե, ինչպես ասացի. Մենք նրան տեսնում ենք ամեն օր։ Մարդկանց միջև դաժանություն, բազմաթիվ հանցագործություններ և բռնություններ ամբողջ աշխարհում: Այս օրինակները ոչ այլ ինչ են, քան չարության դրսեւորումներ։
Աշակերտը պատասխանեց.
—Չարը գոյություն չունի, պարոն, կամ ինձ համար գոյություն չունի։ Չարը պարզապես Աստծո բացակայությունն է: Դա նման է խավարի և ցրտի, մի բառ, որը ստեղծված է մարդու կողմից Աստծո բացակայությունը նկարագրելու համար: Աստված չի ստեղծել չարը։ Չարը դա հավատքը կամ սերը չէ, որոնք գոյություն ունեն ինչպես լույսն ու ջերմությունը: Չարը մարդու սրտում Աստվածային սիրո բացակայության արդյունքն է: Դա նման է ցրտին, որը գալիս է, երբ ջերմություն չկա, կամ այնպիսի մոի, որը գալիս է, երբ լույս չկա:
Պրոֆեսորը նստեց։
Ռոբերտ Հակոբյան 